องค์ความรู้ตามจังหวัด

 

องค์ความรู้แยกตามจังหวัด

 

 

โดย คณะวิศวกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลล้านนา ภาคพายัพ เชียงใหม่

 

 

การตรวจประเมินระบบผลิตไฟฟ้าในครัวเรือนเบื้องต้น

(Solar Home System Primary Examination)

 

ความรู้เบื้องต้นเกี่ยวกับพลังงาน (Energy)

 

ถ้าจะถามว่า มนุษย์รู้จักใช้พลังงานตั้งแต่เมื่อใด คำตอบคือ มนุษย์เรารู้จักใช้พลังงานตั้งแต่หลังจากการเกิดมนุษย์ในโลกนี้เพราะมนุษย์ใช้พลังงานเพื่อความอยู่รอด และเป็นส่วนหนึ่งของการกำเนิดคำว่า “เทคโนโลยี (Technology)” ที่มนุษย์ได้ใช้พลังงานช่วยในการแก้ปัญหา ความหนาวเย็น ความร้อน รวมทั้งสนองความต้องการ ความสะดวกสบายต่างๆ จากธรรมชาติที่มากระทบทำให้มนุษย์อยู่รอดมาได้และมีการพัฒนาความรู้ความสามารถ มีการพัฒนาสิ่งรอบข้างเพื่อแก้ปัญหาหรือสนองความต้องการจนเกิดเป็นเทคโนโลยี รวมถึงการพัฒนาเทคโนโลยีพลังงานไปพร้อมกันด้วย และขณะเดียวกันก็มีการใช้พลังงานมากขึ้นผลที่ตามมาคือการหาพลังงานมาทดแทนได้น้อยกว่าหรือช้ากว่าการใช้พลังงานและส่วนที่เป็นผลตามมาของการใช้พลังงานคือเกิดปัญหามลภาวะจากการใช้พลังงานใช้อยู่เป็นส่วนใหญ่เป็นพลังงานที่ใช้เวลานานในการที่จะพัฒนาและเมื่อใช้แล้วจะหมดไปจึงมีการวิจัยและพัฒนาพลังงานในรูปแบบต่างๆ กันโดยพยายามเน้นพลังงานที่มาทดแทนพลังงานแบบเดิมๆ สามารถหมุนเวียนมาใช้ได้ใหม่ให้มีการใช้พลังงานอย่างมีประสิทธิภาพและไม่ก่อปัญหามลภาวะหรือทาลายสิ่งแวดล้อม

 

ความรู้เบื้องต้นเกี่ยวกับแผงโซลาร์เซลล์

เซลล์แสงอาทิตย์เป็นอุปกรณ์ทางไฟฟ้าที่ทำจากสารกึ่งตัวนา สามารถเปลี่ยนพลังงานแสงเป็นพลังงานไฟฟ้าได้โดยตรงอาศัยกระบวนการโฟโตโวตาอิก (Photovoltaic Effect) ซึ่งเป็นกระบวนการที่ทำให้เกิดความต่างศักย์ไฟฟ้าขึ้นภายในสารกึ่งตัวนำเมื่อได้รับแสงที่มีพลังงานมากพอทำให้เกิดการเคลื่อนที่ของอิเล็กตรอนอิสระตกกระทบบนสารกึ่งตัวนำ

 

โครงสร้างที่สำคัญของเซลล์แสงอาทิตย์มีลักษณะเหมือนกับไดโอดทั่วไป ประกอบด้วยรอยต่อระหว่างวัสดุสารกึ่งตัวนำต่างชนิดกันสองชั้น ได้แก่ สารกึ่งตัวนำชนิดพีเป็นขั้วบวก และสารกึ่งตัวนาชนิดเอ็นเป็นขั้วลบสารกึ่งตัวนาที่นำมาใช้งานในลักษณะดังกล่าวส่วนมากเป็นซิลิกอน และเพื่อให้เข้าใจได้ง่าย ดังนั้นโดยส่วนใหญ่แล้วจะใช้การอธิบายสารกึ่งตัวนำที่ทาจากซิลิกอน แม้ว่าปัจจุบันจะมีสารกึ่งตัวนำที่ทำจากวัสดุชนิดอื่นก็ตาม

 

เครื่องควบคุมการประจุแบตเตอรี่ (Battery Charge Controllers)

ระบบเซลล์แสงอาทิตย์แบบอิสระปกติจะมีแรงดันไฟฟ้า 12, 24 หรือ 48 โวลต์ซึ่งอุปกรณ์ในระบบต้องมีแรงดันไฟฟ้าที่สอดคล้องกัน โดยแรงดันไฟฟ้าในการอัดประจุของเครื่องควบคุมการประจุจะต้องสูงกว่าของแบตเตอรี่เสมอส่วนแรงดันไฟฟ้าของแผงเซลล์แสงอาทิตย์ต้องสูงพอที่จะสามารถจ่ายกาลังไฟฟ้าสูงสุดได้ขณะที่อุณหภูมิสูงโดยปกติถ้าหากอุณหภูมิสูงขึ้นแรงดันไฟฟ้าของแผงเซลล์แสงอาทิตย์จะต่ำลง อีกทั้งยังต้องพิจารณาแรงดันตกคร่อมในสายไฟที่ต้องเสียไปอีก 2-3 เปอร์เซ็นต์กรณีอุณหภูมิต่ำแรงดันไฟฟ้าของแผงเซลล์แสงอาทิตย์จะสูงซึ่งเครื่องควบคุมการประจุแบตเตอรี่จะต้องควบคุมแรงดันในการอัดประจุไม่ให้สูงเกินไปจนทาให้แบตเตอรี่เสียหาย ทั้งนี้การป้องกัน

การอัดประจุเกินพิกัดของเครื่องควบคุมการประจุทาได้หลายวิธี ตัวอย่างเช่น

1) ตัดวงจรแผงเซลล์แสงอาทิตย์ออกจากระบบเมื่อแรงดันไฟฟ้าสูงเกินกว่า charge cut-out voltage วิธีนี้ใช้สำหรับเครื่องควบคุมการประจุที่ต่อแบบอนุกรม

2) ทำการลัดวงจร(short-circuit) แผงเซลล์แสงอาทิตย์ซึ่งใช้สำหรับเครื่องควบคุมการประจุที่ต่อแบบขนาน

3) ปรับระดับแรงดันไฟฟ้า โดยใช้ MPP charge controller

 

 

ความรู้เบื้องต้นเกี่ยวกับแบตเตอรี่ (Battery)

 

แบตเตอรี่เป็นอุปกรณ์สะสมพลังงานที่ทำหน้าที่สะสมพลังงานทดแทนต่างๆไว้ในรูปพลังงานไฟฟ้าเคมี แล้วสามารถนำกลับมาใช้ในช่วงเวลาที่ต้องการ เช่น ประจุไฟฟ้าจากเซลล์แสงอาทิตย์ใน
ตอนกลางวันแล้วนาไปใช้กับระบบแสงสว่างในตอนกลางคืน แบตเตอรี่ที่ใช้งานจึงเป็นแบบที่สามารถประจุกลับได้

 

ความรู้เบื้องต้นเกี่ยวกับอินเวอร์เตอร์

 

อินเวอร์เตอร์เป็นอุปกรณ์ที่ทำหน้าที่แปลงไฟฟ้ากระแสตรงจากระบบเซลล์แสงอาทิตย์หรือแบตเตอรี่ให้เป็น ไฟฟ้ากระแสสลับที่มีแรงดันไฟฟ้าและความถี่ที่แน่นอน

 

การออกแบบระบบผลิตไฟฟ้าโซล่าเซลล์แบบอิสระแบบเบื้องต้น(Stand-Alone Solar Cell System Design)

 

การออกแบบระบบผลิตพลังงานไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์โดยทั่วไป เริ่มต้นจากการสำรวจพื้นที่ติดตั้งเพื่อ

ประเมินพลังงานแสงแดดและความสามารถในการผลิตกระแสไฟฟ้าของเซลล์แสงอาทิตย์สาหรับพื้นที่นั้น จากนั้นวิเคราะห์ภาระทางไฟฟ้าเพื่อกำหนดขนาดกำลังไฟฟ้าของระบบ

ทั้งนี้การออกแบบระบบมีข้อควรพิจารณาเพิ่มเติมเช่นผลกระทบต่อการรับแสงของเซลล์แสงอาทิตย์ในตลอดทั้งปี และการเชื่อมต่อในอนาคตร่วมกับระบบอื่น

 

ตัวอย่างระบบผลิตกระแสไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์

 

จะเป็นการจำลองการทำงานของระบบโซลาร์เซลล์ขนาดเล็กโดยประกอบด้วยแผงโซลาร์เซลล์ชนิดอะมอร์ฟัส ชิลิคอนขนาด 80W เครื่องประจุแบตเตอรี่ขนาด 200W แบตเตอรี่รถยนต์ขนาด
12V 75 Ah อินเวอร์เตอร์ขนาด 200W และโหลดไฟฟ้ากระแสสลับ แสดงดังรูป 1 และ 2

 

[รูป 01]

 

 ภาพประกอบที่ 1 แผนภาพระบบผลิตกระแสไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์

 

 

[รูป 02]

 

ภาพประกอบที่ 2 ระบบผลิตกระแสไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์

 

รายละเอียดทางเทคนิคของแผงโซลาร์เซลล์ชนิดอะมอร์ฟัสซิลิคอน(Amorphous Silicon PV Modules)         รุ่น BS 40

แผงโซลาร์เซลล์ชนิดอะมอร์ฟัสซิลิคอน (Amorphous Silicon PV Modules) ให้พลังงานไฟฟ้ามากกว่าเมื่อ เปรียบเทียบกับแผงโซลาร์เซลล์ชนิดผลึกซิลิคอน (Crystalline Silicon PV Modules)
ที่ 8-15% ในขณะที่ความเข้มของแสงอาทิตย์ต่ำ และสภาพภูมิอากาศเมฆมากหรือฝุ่นละอองมาก แสดงดังรูป 3

แผงเซลล์แสงอาทิตย์ BS 40 ทำจากแผ่นกระจกวางซ้อนกัน ผนึกแน่นเป็นชิ้นเดียวกันด้วยแผ่น EVA ใน สภาวะสุญญากาศ ซึ่งทำ หน้าที่ป้องกันความชื้นได้ดีตลอดอายุการใช้งานโดยใช้เทคโนโลยี
การผนึกกันความชื้น สามารถนำไปใช้ติดตั้งใช้งานในทุกสภาพภูมิอากาศทั้งร้อน เมฆมาก ฝนตกชุก และฝุ่นละอองในอากาศมาก

คุณสมบัติทางไฟฟ้าของแผงโซลาร์เซลล์รุ่น BS 40 ดังตารางที่ 1

 

[รูป 03]

 

ภาพประกอบที่ 3 ด้านหน้าของแผงโซลาร์เซลล์ชนิดอะมอร์ฟัสซิลิคอนรุ่น BS 40

 

ตารางที่ 7.1 คุณสมบัติทางไฟฟ้าของแผงโซลาร์เซลล์รุ่น BS 40 (http://www.leonics.com) คุณสมบัติทางไฟฟ้าของแผงโซลาร์เซลล์รุ่น BS 40

กำลังไฟฟ้า

Watt

40

แรงดัน

V DC

44.8

กระแส

A DC

0.90

น้ำหนัก

Kg

13.5

ขนาด

mm*mm

635*1245

พื้นที่

m2

0.8

แรงดันเปิด

V DC

62.2

กระแสลัดวงจร

A DC

1.16

 

 

 

โครงสร้างรองรับชุดแผงเซลล์แสงอาทิตย์

โดยโครงสร้างรองรับแผงเซลล์แสงอาทิตย์จะหันหน้าไปทางทิศใต้ และทา มุม 18 องศา เพื่อที่จะได้รับปริมาณ แสงอาทิตย์มากที่สุดเพื่อที่จะผลิตกระแสไฟฟ้า แสงดังรูป 4

 

[รูป 04]

 

ภาพประกอบที่ 4 โครงสร้างของแผงโซลาร์เซลล์

 

การนำแผงโซลาร์เซลล์ไปต่อใช้งาน

แผงโซลาร์เซลล์แต่ละแผงมีพิกัดกำลังไฟฟ้า 40W แรงดันไฟฟ้ากระแสตรง 44.8 VDC และกระแสตรง

0.90 ADC เมื่อนำแผงโซลาร์เซลล์ต่อขนาดจะได้พิกัด 80W แรงดันไฟฟ้ากระแสตรง 44.8VDC และกระแสตรง

1.80 ADC แสดงดังรูป 5

 

[รูป 05]

 

ภาพประกอบที่ 5 ด้านหลั งของแผงโซลาร์เซลล์ชนิดอะมอร์ฟัสซิลิคอนรุ่น BS 40

 

จุดเชื่อมต่อบนเครื่องประจุแบตเตอรี่

เมื่อทำการต่อผ่านชุด Blocking Diode เพื่อป้องกันกระแสไฟฟ้าไหลไหลย้อนกลับเข้าสู้สติงแล้วทำการ เชื่อมต่อกับเครื่องประจุแบตเตอรี่เพื่อทำหน้าที่ประจุแบตเตอรี่ต่อไป แสดงดังรูป 6

 

[รูป 06]

 

ภาพประกอบที่ 6 การต่อแผงโซลาร์เชลล์เข้ากับเครื่องประจุแบตเตอรี่

 

 

จุดเชื่อมต่อระหว่างเครื่องประจุแบตเตอรี่ กับ แบตเตอรี่

เมื่อแผงโซลาร์เซลล์รับแสงอาทิตย์ก็จะผลิตไฟฟ้ากระแสตรงควบคุมการผลิตโดยเครื่องประจุแบตเตอรี่และทำหน้าที่ประจุแบตเตอรี่ให้พร้อมใช้งาน แสดงดังรูป 7

 

[รูป 07]

 

ภาพประกอบ 7 การต่อเครื่องประจุแบตเตอรี่เข้ากับแบตเตอรี่และขาออก

เป็นการต่อแบตเตอรี่เข้ากับเครื่องอินเวอร์เตอร์

 

จุดเชื่อมต่อระบบไฟฟ้ากระแสตรงเปลี่ยนเป็นระบบไฟฟ้ากระแสสลับโดยผ่านเครื่องอินเวอร์เตอร์

เมื่อเจ้าของระบบต้องการใช้โหลดกระแสสลับทาการแปลงไฟฟ้ากระแสตรงเป็นไฟฟ้ากระแสสลับโดยผ่าน เครื่องอินเวอร์เตอร์ก็จะสามารถใช้โหลดไฟฟ้ากระแสสลับได้ แสดงดังรูป 8 และ 9

 

[รูป 08]

 

ภาพประกอบที่ 8 การต่อต่อแบตเตอรี่เข้ากับเครื่องอินเวอร์เตอร์

 

 

การใช้งานโหลดกระแสสลับโดยผ่านเครื่องอินเวอร์เตอร์

 

[รูป 09]

 

ภาพประกอบที่ 9 การใช้งานโหลดไฟฟ้ากระแสสลับโดยผ่านเครื่องอินเวอร์เตอร์

 

 

ใบงานที่ 1

ชื่อเรื่อง : ทิศ มุมเอียง และลักษณะการบดบังเงาที่ส่งผลต่อประสิทธิภาพของแผงโซล่าเซลล์

 

1.      จุดประสงค์ทั่วไป

เพื่อให้ผู้เข้าร่วมฝึกอบรมได้เข้าใจถึงเรื่องผลกระทบที่เกิดจากการติดตั้งแผงโซล่าเซลล์ที่ผิดทิศ ผิดมุม และมีการบดบังเงารูปแบบต่างๆ ว่าส่งผลต่อประสิทธิภาพของพลังงานที่ได้จากแผงโซล่าเซลล์
ขณะนั้นๆอย่างไร

 

2.      จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม

หลังจากศึกษาใบงานนี้แล้วผู้เข้ารับการฝึกอบรมสามารถ

2.1  ทราบถึงผลกระทบที่เกิดจากการติดตั้งแผงโซล่าเซลล์ที่ ผิดทิศ ผิดมุม และการถูกบดบังเงา

2.2  ตรวจสอบแผงโซล่าเซลล์ที่ผิดทิศ ผิดมุม และการถูกบดบังเงา พร้อมทั้งแก้ไขให้ติดตั้งได้อย่างถูกต้อง

 

3.    รายการฝึกอบรม

        3.1    ผลที่เกิดจากแผงโซล่าเซลล์ถูกบดบังเงาในรูปแบบต่างๆ

        3.2  ผลที่เกิดจากการติดตั้งแผงที่ผิดทิศ และผิดมุม

 

4. ขั้นตอนการฝึกอบรม

    4.1    ผลที่เกิดจากแผงโซล่าเซลล์ถูกบดบังเงาในรูปแบบต่างๆ

4.1.1    ต่อแผงโซล่าเซลล์ที่ใช้ในการทดสอบเข้ากับแผงทดสอบตามรูปที่ 1 ให้แผงโซล่าเซลล์หันไปทางทิศใต้ปละทำมุมเอียงจากแนวระนาบ 20° องศา

          4.1.2 ทำการทดสอบตามตารางที่ 1 พร้อมบันทึกค่าแรงดันไฟฟ้าและกระแสไฟฟ้ากระแสตรงลงในตาราง

                 (ทำการตรวจสอบวงจรและให้สวิตช์ตัดต่อวงจรอยู่ในตำแหน่ง OFF ก่อนการทดลอง)

[รูป 10]

 

รูปที่ 1 การต่อวงจรแผงโซล่าเซลล์เข้ากับแผงทดสอบ

 

 

ตารางที่ 1 ผลที่เกิดจากการที่แผงโซล่าเซลล์ถูกบดบังเงารูปแบบต่างๆ

 

ลำดับที่

รูปแบบการจำลองเหตุการณ์

ลักษณะการส่องสว่างของหลอดไฟ

1

แผงโซล่าเซลล์สะอาดและมีแสงแดดดี

[รูป 11]

2

แผงโซล่าเซลล์สะอาดแต่มีการบดบังเงาจากที่พักอาศัย 25 %

[รูป 12]

3

แผงโซล่าเซลล์สะอาดแต่มีการบดบังเงาจากที่พักอาศัย 50 %

[รูป 13]

4

แผงโซล่าเซลล์สะอาดแต่มีการบดบังเงาจากที่พักอาศัย 75 %

[รูป 14]

5

แผงโซล่าเซลล์สะอาดแต่มีการบดบังเงาจากที่พักอาศัย 100 %

[รูป 15]

6

แผงโซล่าเซลล์สะอาดแต่มีเมฆบัง

[รูป 16]

7

แผงโซล่าเซลล์สกปรกแต่มีเมฆบัง

[รูป 17]

8

แผงโซล่าเซลล์สกปรกไม่มีเมฆบัง

[รูป 18]

 

 

 

4.2    ผลที่เกิดจากการติดตั้งแผงที่ผิดทิศ และผิดมุม

         4.2.1    ต่อแผงโซล่าเซลล์ที่ใช้ในการทดสอบเข้ากับแผงทดสอบตามรูปที่ 1

4.2.2   ทำการสับสวิตช์ตัดต่อวงจรไปยังตำแหน่ง ON  เพื่อจ่ายกำลังไฟฟ้าจากแผงโซล่าเซลล์เข้าไปยังแผงทดสอบ พร้อมทั้งทำการทดสอบจำลองเหตุการณ์การการติดตั้งแผงที่ผิดทิศ
และผิดมุมตามตารางที่ 2 พร้อมบันทึกค่าแรงดันไฟฟ้ากระแสตรงและกระแสไฟฟ้ากระแสตรงลงในตาราง

 

[รูป 19]

 

รูปที่ 2 การปรับมุมของแผงโซล่าเซลล์

 

ตารางที่ 2 การติดตั้งแผงโซล่าเซลล์ผิดทิศ(ให้แผงทำมุมเอียง 20องศา)

ลำดับที่

ทิศ

ลักษณะการส่องสว่างของหลอดไฟ

1

ทิศใต้

[รูป 20]

2

ทิศเหนือ

[รูป 21]

3

ทิศตะวันออก

 

[รูป 22]

4

ทิศตะวันตก

[รูป 23]

 

 

ตารางที่ 3 การติดตั้งแผงโซล่าเซลล์ผิดมุม(ให้แผงโซล่าเซลล์หันไปทางทิศใต้)

ลำดับที่ มุมเอียง(องศา) ลักษณะการส่องสว่างของหลอดไฟ

1

0

[รูป 24]

2

20

[รูป 25]

3

40

 

[รูป 26]

4

60

[รูป 27]

5

80

[รูป 82]

 

สรุปผลการทดลอง

4.1 ผลที่เกิดจากแผงโซล่าเซลล์ถูกบดบังเงาในรูปแบบต่างๆ

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………………

4.2 ผลที่เกิดจากการติดตั้งแผงที่ผิดทิศ และผิดมุม

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………………

 

 

ใบงานที่ 2

ชื่อเรื่อง : แบตเตอรี่ในระบบไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์

 

1.      จุดประสงค์ทั่วไป

เพื่อให้ผู้เข้าร่วมฝึกอบรมได้เข้าใจถึงเรื่องคุณลักษณะภายในแบตเตอรี่ และรูปแบบการต่อแบตเตอรี่ภายในระบบไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์ที่เหมาะสม 

 

2.      จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม

2.1            ตรวจสอบและวัดค่าต่างๆที่จำเป็นของแบตเตอรี่ภายในระบบไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์ได้

2.2  ต่อวงจรแบตเตอรี่รูปแบบต่างๆที่เหมาะสมกับระบบไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์ที่ถูกต้องได้

 

3.    รายการฝึกอบรม

        3.1    ส่วนประกอบและหน้าที่การทำงานของแบตเตอรี่

        3.2  วงจรสมมุสติภายในแบตเตอรี่

        3.3  การตรวจวัดค่าสำหรับของแบตเตอรี่

        3.4    การต่อวงจรแบตเตอรี่ในระบบไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์

 

4.   การตรวจวัดค่าสำหรับแบตเตอรี่

- ตรวจวัดค่าความถ่วงจำเพาะภายในแบตเตอรี่ที่ใช้ในการทดสอบโดยใช้แบตเตอรี่ไฮโดรมิเตอร์ตาม

                   รูปที่ 1 โดยวัดจากขั้วบวก(+)ไปยังขั้วลบ(-)ของแบตเตอรี่พร้อมบันทึกค่าลงในตารางที่ 1

- วัดค่าแรงดันไฟฟ้ากระแสตรงของแบตเตอรี่ที่ขั้วบวก (+) และขั้วลบ (-) โดยใช้มัลติมิเตอร์พร้อมบันทึกค่าลงในตารางที่ 1

 

[รูป 92]

 

รูปที่ 1 ลักษณะการอ่านความถ่วงจำเพาะจากแบตเตอรี่ไฮโดรมิเตอร์

 

 

 

 

ตารางที่ 1การตรวจเช็คแบตเตอรี่

ลำดับที่

ขนาดแบตเตอรี่

(V, Ah)

ค่าความถ่วงจำเพาะภายในแบตเตอรี่

ค่าความถ่วงจำเพาะ

เฉลี่ย

แรงดันไฟฟ้า

(Vdc)

ช่องที่

 1

ช่องที่ 2

ช่องที่ 3

ช่องที่ 4

ช่องที่ 5

ช่องที่ 6

1

3K 12 v 120Ah 

1.22 

1.20 

1.20 

1.19 

1.19 

1.22 

 1.20

 12.41 v

2

GS 12v 120Ah 

1.16 

1.16 

1.16 

1.17 

 1.17

 1.16

 1.16

 12.12

3

 

 

 

 

 

 

 

 

 

4

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

ตารางที่ 2 ตารางเปรียบเทียบการตรวจเช็คแบตเตอรี่

ปริมาณไฟฟ้าในแบตเตอรี่

ความถ่วงจำเพาะ

ความต่างศักย์ไฟฟ้า(V)

100%

1.25

12.6

75%

1.23

12.4

50%

1.2

12.2

25%

1.17

12.00 ต้องนำไปอัดไฟใหม่

 

 

แบตเตอรี่ของท่านมีปริมาณไฟฟ้าในแบตเตอรี่กี่ % …3k = 50% , GS=ต่ำกว่า 25 %…………………………….

 

5   การต่อวงจรแบตเตอรี่ในระบบไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์

5.1    ต่อวงจรแบตเตอรี่และแผงโซล่าเซลล์เข้ากับแผงทอสอบตามรูปที่ 2 และทำการทดลองตามตารางที่ 3 (ตรวจสอบขั้วแผงโซล่าเซลล์และแบตเตอรี่ให้ถูกต้องเสมอ
พร้อมทั้งตรวจสอบให้อุปกรณ์ตัดต่อวงจรอยู่ในตำแหน่งเปิดวงจร(OFF) ก่อนต่อวงจรทุกครั้ง)

 

[รูป 30]

 

รูปที่ 5 วงจรการต่อแผงโซล่าเซลล์และแบตเตอรี่กับแผงทดสอบ

 

 

ตารางที่ 3 แรงดันไฟฟ้าและกระแสไฟฟ้าจากการทดสอบ

ขั้นตอนการทำงาน

แรงดัน (V)

กระแส (A)

เปิดสวิทช์ B1

5 .5v

0 A

เปิดสวิทช์ B2

12

0 A

เปิดสวิทช์ B3

12

0

เปิดสวิทช์ B4

12

0

 

     

6. สรุปผลการทดลอง

6.1   การตรวจวัดค่าสำหรับแบตเตอรี่

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………………

 

6.2   การต่อวงจรแบตเตอรี่ในระบบไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………………

 

 

ใบงานที่ 3

ชื่อเรื่อง : การบำรุงรักษาระบบไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์

 

1.      จุดประสงค์ทั่วไป

เพื่อให้ผู้เข้าร่วมฝึกอบรมได้เข้าใจถึงเรื่องการดูแลบำรุงรักษาระบบไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์ และอุปกรณ์ประกอบระบบส่วนต่างๆ เพื่อให้สามารถใช้งานระบบได้อย่างมีประสิทธิภาพทั้งนี้เพื่อเป็นการยืดอายุการใช้งานของระบบอีกด้วย

 

2.      จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม

หลังจากศึกษาใบงานนี้แล้วผู้เข้ารับการฝึกอบรมสามารถ

2.1  ทราบถึงหลักการทำงานของอุปกรณ์ประกอบระบบไฟฟ้าแสงอาทิตย์ส่วนต่างๆและสามารถใช้งานได้อย่างถูกวิธี

2.2 ตรวจสอบและทำการบำรุงรักษาอุปกรณ์ประกอบระบบไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์ได้อย่างถูกวิธี

 

3.    รายการฝึกอบรม

        3.1    การดูแลและบำรุงรักษาอุปกรณ์ประกอบระบบไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์ส่วนต่างๆ

        3.2  การต่อวงจรระบบไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์และการตรวจสอบระบบ

 

4.  ขั้นตอนการฝึกอบรม

    4.1    การตรวจเช็คและบำรุงรักษาอุปกรณ์ประกอบระบบไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์

          4.1.1 ตรวจเช็คในส่วนของแผงโซล่าเซลล์ในระบบไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์

·       ตรวจสอบว่าสถานที่ติดตั้งเหมาะสมหรือไม่ เช่น พื้นที่เสี่ยงต่อการพังทลาย  มีเงาบดบังจากต้นไม้และที่พักอาศัยหรือไม่

·       ตรวจสอบแผงโซล่าเซลล์ว่าหันไปทางทิศใต้และทำมุม 20º องศาจากแนวระนาบ ตามรูปที่ 1

·       ตรวจเช็คแรงดันไฟฟ้ากระแสตรงที่ได้จากแผงโดยใช้มัลติมิเตอร์

·        ตรวจเช็คไดโอดและสายไฟฟ้าที่แผงโซล่าเซลล์เมื่อแผงไม่จ่ายแรงดันไฟฟ้าออกมา

โดยใช้มัลติมิเตอร์ตั้งยาดวัดที่ใช้วัดความต่อเนื่อง การตรวจเช็คไดโอดตามรูปที่ 2

·       ทำความสะอาดแผงโซล่าเซลล์ โดยใช้ผ้าชุบน้ำเช็ดทำความสะอาดด้านหน้าแผง

              

               ข้อควรระวัง

·       ตรวจสอบขั้วไดโอดก่อนใส่ให้กับแผงโซล่าเซลล์และขันสกรูให้แน่น

·       อย่าให้วัสดุที่เป็นของแข็งโดนกระจกด้านหน้าแผงหรือกระทำการใดๆที่มีโอกาสเสี่ยงที่จะเกิดอันตรายกับแผงโซล่าเซลล์

 

[รูป 31]

 

 

 

รูปที่ 1 ทิศและมุมเอียงในการติดตั้งแผง

 

 

[รูป 32]

รูปที่ 2 การตรวจเช็คไดโอดใต้แผงโซล่าเซลล์

 

               4.1.2 ตรวจเช็คในส่วนของแบตเตอรี่ในระบบไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์

·       ตรวจสอบว่าสถานที่ติดตั้งเหมาะสมหรือไม่ เช่น ไกล้กับเตาไฟ พื้นที่ไม่มีอากาศถ่ายเท พื้นที่โล่งแจ้งที่โดนแสงแดดและฝน เป็นต้น

·       ตรวจสอบระดับน้ำกลั่นแบตเตอรี่ว่าอยู่ในระดับพอดีหรือไม่ หากต่ำกว่าระดับให้เติมน้ำกลั่นสำหรับเติมแบตเตอรี่ให้ได้ระดับ ตามรูปที่ 3

·       ตรวจสอบรูระบายอากาศที่ฝาปิดแบตเตอรี่ว่าสกปรกหรือไม่ หากสกปรกให้ใช้เข็ม หรือวัสดุที่คล้ายกันแคะทำความสะอาด

·       ล้างทำความสะอาดภายนอกเช็ดให้แห้งและทาจารบีที่ขั้วแบตเตอรี่พร้อมใส่ขั้วแบตเตอรี่ให้แล้วขันให้แน่น

              

               ข้อควรระวัง

·       ไม่ควรสูบบุหรี่หรือกระทำการใดๆที่เกิดประกายไฟขณะปฏิบัติงาน

·       อย่าให้อุปกรณ์เครื่องมือที่เป็นโลหะสัมผัสขั้วแบตเตอรี่ที่ขั้วบวก(+) และขั้วลบ(-)
พร้อมกัน

·       อย่าให้น้ำกรดภายในแบตเตอรี่ถูกผิวหนังหรือเสื่อผ้าหากโดนน้ำกรดที่ผิวหนังแล้วให้รีบทำความสะอาดโดยใช้น้ำเปล่าล้างทำความสะอาด

 

[รูป 33]

 

รูปที่ 3 แสดงระดับการเติมน้ำกลั่นของแบตเตอรี่

 

               4.1.3 ตรวจเช็คในส่วนของอินเวอร์เตอร์ในระบบไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์

·       ตรวจสอบว่าอยู่ในสะถาที่เหมาะสมหรือไม่(เช่น ไกล่เตาไฟ เป็นพื้นที่ที่ได้รับกระสันสะเทือน)

·       ใช้ผ้าชุบน้ำบิดหมาดๆเช็ดทำความสะอาดภายนอก

               ข้อควรระวัง

·       ควรปิดสวิตช์ด้านล่างอินเวอร์เตอร์หรือถอดแบตเตอรี่ออกก่อนทำความสะอาดทุกครั้ง

·       ผ้าที่ใช้เช็ดทำความสะอาดไม่ควรเปียกจนเกินไปควรบิดให้หมาด

       

        4.2  การต่อวงจรระบบไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์และการตรวจสอบระบบ

 

[รูป 34]

 

รูปที่ 4 วงจรการต่อระบบไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์

 

ตารางที่ 1 ขั้นตอนการต่อระบบโซล่าโฮมและการตรวจสอบระบบ

 

ลำดับที่

ขั้นตอนปฏิบัติและการตรวจสอบ

ผลการตรวจสอบ

1

ต่อแบตเตอรี่เข้าระบบและวัดแรงดันที่แบตเตอรี่

 

2

ต่อแผงโซล่าเซลล์เข้าระบบและวัดแรงดันที่ได้จากแผงโซล่าเซลล์

 

3

ต่อแผงโซล่าเซลล์และแบตเตอรี่เข้าระบบ

 

4

เปิดสวิตช์ที่อินเวอร์เตอร์และวัดแรงดันที่ได้จากอินเวอร์เตอร์

 

5

ต่ออินเวอร์เตอร์เข้ากับภาระไฟฟ้าในระบบ

 

6

เปิดโหลดหลอดไฟฟ้าในระบบและวัดแรงดันไฟฟ้าที่ปลั๊ก

 

 

5. สรุปผลการทดลอง

การดูแลและบำรุงรักษาอุปกรณ์ประกอบระบบไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์ส่วนต่างๆ

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………………

การต่อวงจรระบบไฟฟ้าพลังงานแสงอาทิตย์และการตรวจสอบระบบ

……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
……………………………………………………………………………………………………………………………………………

 

 

ใบงานที่ 4

ชื่อเรื่อง : ปฏิบัติติดตั้งระบบไฟฟ้า

 

1.      จุดประสงค์ทั่วไป

เพื่อให้ผู้เข้าร่วมฝึกอบรมมีความรู้ความเข้าใจเรื่องระบบไฟฟ้าเบื้องต้น และสามารถติดตั้งแก้ไขบำรุงรักษาระบบไฟฟ้าได้

 

2.      จุดประสงค์เชิงพฤติกรรม

หลังจากศึกษาใบงานนี้แล้วผู้เข้ารับการฝึกอบรมสามารถ

2.1 สามารถใช้อุปกรณ์เครื่องมือในการติดตั้งและซ่อมบำรุงรักษาระบบไฟฟ้าเบื้องต้นได้อย่างถูกวิธี

2.2  ทราบถึงรูปแบบการต่อสายและวิธีการต่อสายไฟฟ้าในระบบไฟฟ้าต่างๆได้อย่างถูกวิธรี

2.2  ติดตั้งและซ่อมบำรุงรักษาระบบไฟฟ้าเบื้องต้นได้อย่างถูกวิธี

 

3.      รายการฝึกอบรม

3.1  การติดตั้งและตรวจเช็คระบบไฟฟ้าเบื้องต้น

       

4.      ขั้นตอนการฝึกอบรม

4.1  การติดตั้งและตรวจเช็คระบบไฟฟ้าเบื้องต้น

[รูป 35]

 

รูที่ 1 การต่อวงจรไฟฟ้า

 

 

3.1.2 ปฏิบัติติดตั้งระบบไฟฟ้า

 

 

[รูป 36]

 

รูปที่ 2 ระยะการวางอุปกรณ์และการเดินสายไฟฟ้า